1.2.1. Automatyczne znakowanie artefaktów #
Cel: Automatyczne wykrywanie odcinków sygnału z wartościami odstającymi amplitudy.
Jak to działa:
- Sygnał jest dzielony na okna 3-sekundowe.
- Dla każdego okna wyznaczana jest wartość maksymalna i minimalna.
- Progi obliczane są jako podwojone mediany tych ekstremów:
quantPl = 2*median(max), quantMn = 2*median(min) - Wartości przekraczające progi są ucinane do wartości progowych, co ogranicza wpływ rzadkich wartości odstających.
- Na podstawie tych progów system automatycznie oznacza odcinki artefaktów (w polu Ignoruj).
- Oznaczone odcinki są wyświetlane na wykresie w kolorze żółtym.
Wyjaśnienie fizjologiczne:
Procedura znakowania opiera się na założeniu „typowego” zakresu amplitudy w oknach 3-sekundowych: fizjologicznie prawidłowa aktywność ma zwykle względnie stabilną amplitudę, natomiast gwałtowne skoki są częściej związane z artefaktami. Ucinanie takich skoków ogranicza ich wpływ na dalsze obliczenia, jednocześnie zachowując strukturę czasową sygnału.
1.2.2. Przycinanie: usuwanie oznaczonych odcinków #
Cel: Usunięcie oznaczonych (żółtych) odcinków artefaktów z sygnału.
Jak to działa:
- Usuwanie jest wykonywane, gdy zaznaczone jest pole wyboru Przycinanie.
- Wszystkie odcinki oznaczone jako artefakty w polu Ignoruj są usuwane z sygnału.
- Znaczniki czasowe sekcji i komentarzy są przeliczane z uwzględnieniem usuniętych odcinków.
- Czas sygnału jest przeliczany według wzoru:
Time = (1:sum(Ignore==0))/Fs
Zastosowanie: Służy do wykluczania artefaktów ruchowych, mrugnięć, zakłóceń elektromagnetycznych i innych zniekształceń.
Wyjaśnienie fizjologiczne:
Artefakty to sygnały niezwiązane z badaną aktywnością fizjologiczną. Na przykład:
- Artefakty ruchowe: Gdy uczestnik porusza głową, elektrody przesuwają się względem skóry, powodując duże skoki napięcia.
- Artefakty mrugnięć: Mięśnie powieki generują potencjały elektryczne podczas mrugania, które są rejestrowane przez elektrody czołowe.
- Zakłócenia elektromagnetyczne: Urządzenia elektryczne (50/60 Hz) generują szum tła.
- Artefakty mięśniowe: Napięcie mięśni karku lub twarzy powoduje oscylacje wysokiej częstotliwości.
Usuwanie artefaktów jest niezbędne, aby uzyskać „czysty” sygnał odzwierciedlający wyłącznie aktywność mózgu lub serca.
